Boşanma halinde aile yardımı ödeneği ve asgari geçim indirimi (AGİ)
  • Financernews
  • Gündem
  • Boşanma halinde aile yardımı ödeneği ve asgari geçim indirimi (AGİ)

Boşanma halinde aile yardımı ödeneği ve asgari geçim indirimi (AGİ)

ABONE OL
Ocak 12, 2022 23:28
Boşanma halinde aile yardımı ödeneği ve asgari geçim indirimi (AGİ)
0

BEĞENDİM

ABONE OL

Soru: Bir yıl evvel mutabakatlı olarak boşandım ve 8-9 ve 11 yaşlarında olan üç çocuğumun velayetlerini, nafakalarını ödemek (600*3=1800 lira elden banka yoluyla ödüyorum) ve hafta sonu ve tatillerde yanıma alabilmek koşuluyla annelerine vermeye razı oldum. Çocuklarımın anneleri konut hanımı ve rastgele bir toplumsal garanti yahut geliri yok.

Ben ise yine evlendim ve daha bir aylık yeni bebeğimiz oldu. Çocuğumun kimliğini çıkartarak öteki çocuklarımla birlikte aile bildirimi yaptım fakat mutemetlik öteki çocuklarım için velayetleri bende değil diyerek çocuk yardımı alamayacağımı söyledi. Her ne kadar nafakalarını ben ödüyorum desemde bordromda gördüm ki artık 106 lira olan çocuk yardımını kesmişler.

Öğrenmek istediğim 1- Öbür çocuklarım için aldığım kesilen 106 lirayı geri nasıl bağlatabilirim, 2- Çocuklarımın toplumsal garantisi ne olacak ve 3- Ben devletten yardım alabilirmiyim?

Karşılık: Aile yardımı ödeneğini düzenleyen 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 202. hususunda, “Evli bulunan Devlet memurlarına aile yardımı ödeneği verilir.

Bu yardım, memurun her ne biçimde olursa olsun menfaat karşılığı çalışmayan yahut rastgele bir toplumsal güvenlik kuruluşundan aylık almayan eşi için 1500, çocuklarından herbiri için de 250 gösterge sayısının (72 nci ay dahil olmak üzere 0-6 yaş kümesinde yer alan çocuklar için bir kat artırımlı) aylık katsayısı ile çarpılması sonucu elde edilecek ölçü üzerinden ödenir. Eşlerden birine iş akdi yahut toplu mukavele gereği çocukları için yapılan aile yardımı ödeneği daha düşük ise, yalnız ortadaki fark ödenir. Bu fıkrada yer alan gösterge sayılarını 3 katına kadar artırmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir.

Dul memurların çocukları için yukarıki fıkralar kararı uygulanır.

Boşanma yahut ayrılık vukuunda mahkeme bu yardımın hangi tarafa ve ne oranda verileceğini de kararında belirtir.

Devlet memurunun, geçimini sağladığı üvey çocukları için de bu ödenek verilir.” denilmektedir.

Eş için ödenen aile yardımı gösterge fiyatı 2020 ve 2021 yılları için uygulanmakta olan ve toplu mukavele yerine geçen Kamu Vazifelileri Hakem Heyeti Kararı uyarınca 2273 olarak uygulanmaktadır. Yürürlükte olan aylık katsayısı dikkate alındığında eş yardımı fiyatı 332 TL, 0-6 yaş aralığındaki çocuk yardımı 73 TL, 6 yaşından büyük çocuklar için ise 33,5 TL dir.

Kanun kararı gereği boşanma durumunda çocuklar için ödenecek yardım fiyatının anne yahut babadan hangisine ödeneceğinin mahkeme kararında belirtilmesi gereklidir. Mahkeme kararında belirleme yapılmaması halinde mülga Devlet İşçi Başkanlığına nazarançocukların velayeti kime verilmiş ise çocuk yardımı ödemesinin ona yapılması gerekmektedir. Çocukların velayetinin çalışmayan eşe verilmesi durumunda aile yardımının hangi eşe ödeneceği konusundaki tereddütler 88 Seri No’lu Devlet Memurları Kanunu Genel Bildirisi ile giderilmiştir. Bildirimin “X-Aile Yardımı Ödeneği” kısmının 3. hususunda, “Boşanma yahut ayrılık vukuunda çocuk için verilecek aile yardımı ödeneğinin hangi tarafa ve ne oranda verileceği mahkeme kararında belirtilmemiş ise;

a) Eşlerden her ikisinin memur yahut birinin memur başkasının İş Kanunu kapsamında çalışması halinde, çocuk için verilecek aile yardımı ödeneği, mahkeme kararıyla çocuğun velayeti verilen tarafa ödenecektir.

b) Eşlerden biri memur, başkası çalışmıyor ve çocuğun velayeti mahkeme kararı ile çalışmayan eşe verilmiş ise, aile yardımı ödeneği çalışan eşe verilecektir.” denilmektedir.

Bildirim kararına nazaran, çocuk için aile yardımı ödeneği alan memurun boşanması, mahkemece çocukların velayetinin eşine verilmesi ve eşinin de çalışmıyor olması halinde çocuk yardımı ödemesinden memur yararlanacaktır.

Bu türlü bir durumda minimum geçim indirimi (AGİ) nasıl hesaplanacaktır? Bilindiği üzere memurun ödeyeceği gelir vergisi fiyatı çocuk sayısına nazaran değişiklik göstermektedir. Gelir vergisi kesintisinin değişmesi de memurun net maaşına yansımaktadır. AGİ oranı birinci iki çocuk için yüzde 7,5 ikinci çocuk için ise yüzde 10 dur. Bu durumda üç çocuk için toplam AGİ oranı yüzde 25′ tir. Brüt minimum fiyatın 2.943 TL olduğu dikkate alındığında öncelikle bu meblağın yüzde 15’ini hesaplamamız, sonrasında ise yüzde 25 oranını bulduğumuz bu sayıya uygulamamız gerekecektir. Hesaplama sonucunda bulduğumuz meblağ 110 TL olacaktır.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 32. unsuruna nazaran taban geçim indirimin uygulanmasında temel alınan çocuk sayısına “mükellefle birlikte oturan yahut mükellef tarafından bakılan (nafaka verilenler, evlat edinilenler ile ana yahut babasını kaybetmiş torunlardan mükellefle birlikte oturanlar dahil) 18 yaşını yahut tahsilde olup 25 yaşını doldurmamış çocuklar” dahil edilmektedir. Buna nazaran çocuklarının velayeti boşandığı çalışmayan eşinde kalan memur minimum geçim indiriminden yararlanacaktır.

Sonuç olarak, eşinden ayrılan ve çocuklarının velayeti ayrıldığı eşinde kalan memurun ayrıldığı eşinin çalışmaması halinde aile yardımı ödeneğine müstehak çocukları için çocuk yardımı alabileceğini, memur için hesaplanacak taban geçim indirimi hesabına kelam konusu çocuklarının da dahil edilmesi gerektiğini değerlendirmekteyiz.

Hususa ait olarak kurumlarca farklı bir süreç yapılmadan evvel Devlet İşçi Başkanlığının vazifelerini devralan Çalışma Genel Müdürlüğünden alınacak görüş dikkate alınarak süreç yapılması, bu durumdaki memurları mağdur etmemek bakımından kıymetlidir.

Öteki taraftan, 1.1.2012 tarihinden itibaren ülkemizdeki tüm vatandaşlar genel sıhhat sigortası kapsamına alınmış olup, velayeti çalışmayan eş üzerinde olan çocukların memur olan eş üzerinden sıhhat hizmetlerinden yararlanması mümkün bulunmaktadır.

En az 10 karakter gerekli


HIZLI YORUM YAP

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.